Pushkin, IharIharPushkin2026-04-272026-04-272018-05-10Pushkin, I. (2018). Ukrainians and the Activities of Mogilev Belarusian Committee. Українознавчий альманах, 19.https://ir.library.knu.ua/handle/15071834/17697The independence of the Ukrainian National (People's) Republic was proclaimed the 9(22).01.1918. The 25.03.1918 was proclaimed independence of the Belarusian Democratic (People's) Republic.The article reveals the processes of self-determination of the Belarusians living in Mogilev in the last two years of World War I (1917–1918). At that time the city was actually a military capital of the Russian Empire. It was a place of Headquarters of Supreme Commander in Chief and revolutionary transformations were fated there in many ways. In that situation a national organization of Belarusians – Mogilev Belarusian Committee was created in Mogilev. Analysis of its statute, program goals and activities carried out in 1917–1918 brings come researches to the conclusion that it was based on the Belarusian national idea. This is evidenced by such directions realized by Mogilev Belarusian Committee as history, ethnic traditions (ethnic relations, folklore, land of ancestors, language, religion, customs, origin), efforts to be independent. The creation of Mogilev Belarusian Committee can be asserted to be the first entry of a social organization into political and international arena in the territory of Eastern Belarus in the twentieth century. The social organization was a bearer of ideological movement for attainment and consolidation of autonomy, unity and individuality of Belarusian nation. While the organization was in existence political views of Mogilev Belarusian Committee evolved from the idea of national autonomy to the proclamation of the establishment of the independent Belarusian national Republic.Activities of Mogilev Belarusian Committee are related to the Ukrainian diaspora in the city and the events taking place in Ukraine at that period.Keywords: Belarus, Ukraine, Ukrainian Diaspora, Mogilev Belarusian Committee.Українці і діяльність Могильовського Білоруського КомітетуНезалежність Української Народної Республіки була проголошена 9(22).01.1918 р., а 25.03.1918 р. оголосили про незалежність Білоруської Народної Республіки.У статті розкриті процеси самовизначення білорусів Могильова в останні два роки Першої світової війни (1917 – 1918 рр.). В цей час місто фактично було військової столицею Російської імперії – в ньому знаходилася ставка  Верховного головнокомандуючого, і тут багато в чому визначалася доля революційних перетворень. У цих умовах в Могильові було створено національну організацію білорусів – Могильовський Білоруський Комітет. Аналіз його статуту, програмної мети та діяльності в 1917 – 1918 рр., дозволяє зробити висновок, що в основі була Білоруська національна ідея. Про це свідчить наявність в діяльності МБК таких її елементів (напрямків), як історія, етнічні традиції (етнічні зв'язки, фольклор, земля пращурів, мова, релігія, звичаї, походження), прагнення до незалежності. Можна стверджувати, що створення Могильовського Білоруського Комітету – це перший у ХХ ст. на території Східної Білорусі вихід на політичну і міжнародну арену громадської організації, яка була носієм ідеологічного руху по досягненню і закріпленню автономії, єдності і індивідуальностей білоруської нації. За час свого існування політичні погляди МБК еволюціонували від ідеї національної автономії до підтримки створення незалежної Білоруської Народної Республіки.Діяльність Могильовського Білоруського Комітету має відношення до української діаспори міста і подій, які відбувалися в цей період в Україні.Ключові слова: Білорусь, Україна, українська діаспора, Могильовський Білоруський Комітет Украінцы і дзейнасць Магілёўскага Беларускага КамітэтаНезалежнасць  Украінскай  Народнай  Рэспублікі  абвешчана  9(22).01.1918  г.,  а  25.03.1918  г.  была  абвешчана незалежнасць Беларускай Народнай Рэспублікі.У артыкуле раскрыты працэсы самавызначэння беларусаў Магілёва ў апошнія два гады Першай сусветнай вайны (1917–1918 гг.). У гэты час горад фактычна з’яўляўся ваеннай сталіцай Расійскай імперыі – ў ім знаходзілася стаўка Вярхоўнага галоўнакамандуючага і тут шмат у чым вызначаўся лёс рэвалюцыйных пераўтварэнняў. У гэтых варунках ў Магілёве была створана нацыянальная арганізацыя беларусаў – Магілёўскі Беларускі Камітэт. Аналіз яго статута, праграмных мэтаў і дзейнасці ў 1917–1918 гг. схіляе да высновы, што ў аснове была  Беларуская нацыянальная ідэя. Аб гэтым сведчыць наяўнасць у дзейнасці МБК такіх яе элементаў (кірункаў), як гісторыя, этнічныя традыцыі (этнічныя сувязі, фальклор, зямля продкаў, мова, рэлігія, звычаі, паходжанне), імкненне да незалежнасці. Можна сцвярджаць, што стварэнне Магілёўскага Беларускага Камітэта – гэта першае ў ХХ ст. на тэрыторыі Усходняй Беларусі выйсце на палітычную і міжнародную арэну грамадскай арганізацыі, якая з’яўлялася носьбітам ідэалагічнага руху па дасягненню і замацаванню аўтаноміі, адзінства і індывідуальнасцей беларускай нацыі. За час свайго існавання палітычныя погляды МБК  эвалюцыянавалі  ад  ідэі  нацыянальнай  аўтаноміі  да  ўхвалення  стварэння  незалежнай  Беларускай  Народнай Рэспублікі.Дзейнасць Магілёўскага Беларускага Камітэта мае дачыненне да украінскай дыяспары ў горадзе і падзеяў, якія адбываліся ў гэты перыяд ва Украіне.Беларусь, Украіна, украінская дыяспара, Магілёўскі Беларускі КамітэтukСтаття